Preventief werken voor maximale hygiëne

Listeria monocytogenes, Salmonella, Campylobacter, E.Coli, Clostridium Perfringens, schimmels… Heb je als foodproducerend bedrijf deze ongenode gasten in huis, dan opent zich een horrorscenario waar Halloween niets bij is. Vanwege de financiële strop en het gedoe rondom recalls, maar óók omdat er daadwerkelijk doden kunnen vallen. Gelukkig is er een oplossing. 

Nocotech desinfectie is een technologie waarmee via een droge damp een hele ruimte én alle machines, oppervlakken (en onderkantjes) die daarin staan, worden gedesinfecteerd. To good to be true? Voor het antwoord duiken we dieper in de materie, en praten we met internationaal vooraanstaand chemisch technoloog Thierry Rouleau, Fransman, uitvinder en ontwikkelaar van de Nocotech-desinfectiemethode. 

Cross-contaminatie

De bakermat van deze methode ligt in de tandartsenbranche. “Vergis je niet,” begint Thierry. “De werelden van tandartspraktijken en de voedingsindustrie liggen dichter bij elkaar dan je denkt.” En dan heeft hij het niet over het feit dat voedsel gewoonlijk in contact komt met een gebit voordat het de maag bereikt, maar over het grote risico van cross-contaminatie. “Praktijk-, operatie- en productieruimtes zijn broedplaatsen voor bacteriën. De consequentie van slechte desinfectie op deze plekken is dat mensen daardoor het risico lopen ziek te worden. Soms zelfs met dodelijk afloop. Het grote verschil? Bij een besmetting in een tandartsenpraktijk of ziekenhuis gaat het doorgaans om één of enkele gevallen. In de voedingsindustrie kunnen de gevolgen van slechte hygiëne vele malen groter zijn; er kunnen zomaar honderden slachtoffers vallen. Het voorkomen van cross-contaminatie is daarom juist in die laatste branche essentieel. Je kunt geen enkele dag zeggen: ‘ach laat maar…’ You need to be preventive!” 

Thierry richtte, samen met zijn broer Arnaud, in 2003 Oxy’Pharm op; het bedrijf waarin de Nocotech desinfectiemethode is ontwikkeld en wordt geproduceerd. De onderneming is een uitvloeisel van het eerder door hun vader opgerichte ‘Airel’ waar ook de broers aan de slag gingen. De focus lag daar op technologie voor tandartspraktijken in de breedste zin van het woord. Ze maakten en leverden alles; van behandelstoelen tot en met … jawel: desinfectieapparatuur. Ziedaar de link.

Thierry Rouleau

Het gevaar 

“Vaak werd en wordt er voor de noodzakelijke desinfectie gewerkt met een spray,” vertelt Thierry. “Voor een juiste toepassing spuit je het product op de te reinigen oppervlakken en laat je het de voorgeschreven tijd inwerken, waarna je het product met voldoende water verwijdert. Op die manier blijft er geen residu achter. In de dagelijkse praktijk wordt de inwerktijd echter niet altijd in acht genomen. Dan creëer je bacterie-resistentie. Heel veel antibiotica zijn al niet meer effectief door het toenemend aantal resistente bacteriën. A big problem!” 

Een veelgebruikte methode in de tandartspraktijk was desinfecteren met waterstofperoxide, zo vertelt hij verder. “Dat middel is bijzonder effectief tegen bacteriën en virussen, maar óók zeer corrosief. Niet zo handig in een ruimte bomvol rvs.” Thierry ging daarom op zoek naar een alternatief: een niet-corrosieve desinfectiemethode die bacteriën snel en effectief afdoodt, zonder ze resistent tegen het middel te maken. “Uit mijn onderzoek bleek dat door vloeistof - H₂O₂ - te verwarmen tot een maximum van 40 graden Celsius, het al transformeert naar een gas. In dat gas blijven de bacteriedodende eigenschappen van H₂O₂ volledig bewaard, terwijl de oxidatie-eigenschappen compleet worden weggenomen. Die ontdekking veranderde alles!” 

De huidige Nocotech machine produceert een statische lucht, wat resulteert in het ioniseren van het gas. Die ionen, ook wel droge damp genoemd, hebben de eigenschap zich heel snel te hechten aan de bacteriën via een elektrostatisch proces. “Ze steken ze bij wijze van spreken een dolk in de rug”, legt Thierry uit. “Dat is genoeg om ze extreem snel te vernietigen. Dit principe werkt voor álle bacteriën, sporen en schimmels, dus ook voor alle micro-organismen die we in de voedingsindustrie aantreffen. De H₂O₂ valt uiteindelijk uiteen in water (H₂O) en zuurstof (O₂). Er blijft geen residu achter. Je hoeft de ruimte dus niet na te spoelen met water.” 

De stap naar de voedingsindustrie

Nocotech werd in het begin alleen aan de (para)medische industrie verkocht. Dat had te maken met het sprankje zilver dat de vloeistof bevatte. Zilver is zeer effectief tegen bacteriën, sporen en virussen, maar zelfs de kleinste hoeveelheid zilver is niet toegestaan in de voedingsindustrie. De zilverionen werden vervangen door ascorbine- en citroenzuur, die dezelfde functionaliteiten en efficiency hebben. In december 2015 werd de Toelating van het Ctgb voor toepassing in de voedingsindustrie verkregen. “Biodes /Simpeldesinfecteren uit Nederland zag als eerste in de markt een kans voor deze manier van desinfecteren”, blikt Thierry terug. “Robert Kostrubiec kende ik al uit de tandartsentijd. Later ontmoette ik ook Hugo ter Hoeve, de andere eigenaar van het bedrijf. We make a good team,” verklaart hij met een glimlach. “In de voedingsindustrie zijn de hygiëneproblemen per bedrijf anders. Dat geldt ook voor de oplossingen om die problemen te verhelpen. Alleen door een goede analyse van het volledige proces kun je een op maat gemaakte oplossing bieden. Hugo en Robert zijn daar heel slim in. Inmiddels hebben meer dan 200 klanten in de Nederlandse voedingsindustrie die Nocotech hebben omarmd. They are the best.”

Simpeldesinfecteren voerde voorafgaand aan de officiële toelating in december 2015 een aantal businesscases uit bij agf-, vis- en vleesverwerkingsbedrijven. “De manier van desinfecteren in de voedingsindustrie gaat inderdaad iets anders dan desinfecteren in de medische sector. Dat moest in de beginfase nog worden onderzocht. De proefopstellingen resulteerden in duidelijke toepassingsregels én doorslaggevend bewijs dat de desinfectie ook in de voedingsindustrie perfect werkt en veilig is. You only need a very low dose if you use it daily. Dan is 1 ml/m3 al zeer effectief. De droge damp van ionen reduceert de microbiologische druk en dus de risico’s, en beschermt daarmee de consument. Voor de voedingsindustrie is er een volledig geautomatiseerde oplossing.”

Inmiddels staat er op het product een EU- in plaats van een Ctgb-autorisatie. Is er een verschil? “Nee,” verklaart Thierry, “onder aan de streep is het precies hetzelfde. Een Ctgb goedkeuring moet je voor iedere individueel land apart aanvragen én onderbouwen. Een overkoepelende Europese autorisatie geeft automatisch toegang tot álle EU-landen. We zijn het eerste bedrijf in Europa met deze toelating. That makes us very proud.” 

www.oxypharm.net/nl
www.simpeldesinfecteren.nl

Hoofdfoto: © Emilie Goa