De consument wil vers eten zonder conserveringsmiddelen. Juist die trend vergroot het risico op listeriose. Dankzij Loopix, de nieuwe pathogeendetectietechnologie van Christeyns, is Norwegian Seafood B.V. Listeria-besmettingen vóór, ook bij korte levertijden naar Duitsland en de Verenigde Staten.
Norwegian Seafood in Urk verwerkt zalm en witvis tot hoogwaardige verse producten. De productie draait op volle toeren, maar voedselveiligheid blijft onwrikbaar prioriteit. Listeria-controle kwam dan ook als één van de eerste punten ter sprake in het gesprek met Christeyns vertegenwoordiger Fedor Oude Lenferink. “Vooral de lange analysetijd ten opzichte van onze levertijden was een zorgpunt,” zegt Jan Brouwer, quality assurance manager bij Norwegian Seafood. Levertijden van verse producten bieden weinig ruimte voor uitgebreide pathogeendetectie, zeker bij verse visproducten: “Klanten in Duitsland ontvangen hun bestelling binnen één dag en zendingen naar de Verenigde Staten arriveren binnen twee à drie dagen. Elke vertraging in kwaliteitscontrole is er één te veel.”
Listeriose wordt veroorzaakt door één soort Listeria, Listeria monocytogenes, en komt in Europa en het Verenigd Koninkrijk steeds vaker voor. Dat komt door de groeiende consumentenvraag naar verse, kant-en-klare maaltijden, zonder zout, suiker of kunstmatige conserveringsmiddelen. Dat geeft een uitermate goede voedingsbodem voor pathogenen en vormt daardoor een uitdaging voor voedselveilig produceren. Waar Salmonella de bekendere boosdoener blijft, loopt listeriose vaker fataal af: de kans om eraan te overlijden is bijna 900 keer groter. “Zout, zuur, suiker en conserveringsmiddelen remmen van nature bacteriegroei,” legt Peter Littleton, Food Safety Specialist bij Christeyns, uit. “Nu die barrières verdwijnen, groeit het risico. Listeria komt veel voor en hoewel het een vrij zwak micro-organisme is, past het zich snel aan. Een Listeria-stam kan zich zo ontwikkelen tot een hardnekkige huisflora van een fabriek en zich vermenigvuldigen bij koelingstemperaturen van 2 tot 8 oC.” Voor producenten van koelverse producten is snelle detectie cruciaal. Toch duurt een traditionele laboratoriumtest vaak 48 tot 72 uur. Peter: “Als er dan een besmetting op de lijn zat is er in de tijd waarin het lab bezig is met het monster al kilo’s aan product geproduceerd en misschien zelfs geconsumeerd. Dat geeft enorme risico’s en kost tonnen.”
Norwegian Seafood besloot Christeyns nieuwste innovatie te testen: LoopiX, een testmethode die binnen 90 minuten aantoont of er Listeria-bacteriën aanwezig zijn op oppervlakken in de productieomgeving. “Toen Fedor van Christeyns de technologie introduceerde, dachten we: dit klinkt te mooi om waar te zijn,” vertelt Jan. “Maar na een korte testperiode waren we overtuigd. We zagen dezelfde resultaten als uit het lab, maar dan veel sneller.” Met LoopiX wordt op elke productiedag, van maandag tot en met vrijdag, getest: tijdens productie, na reiniging en vóór de start van een nieuwe shift. De resultaten verschijnen in de Loopix-app, die aangeeft waar en wanneer eventueel Listeria is gedetecteerd. “Vervolgens kunnen wij direct accuraat reageren en handelen,” zegt Jan. “Het is heel gebruiksvriendelijk. Het apparaat waarmee de monsters worden geanalyseerd is klein en handzaam, de werking is zo uitgelegd aan de gebruikers. Eenmaal ingesteld hoef ik er niks meer aan te doen.” De tijdwinst van een goede 48 uur maakt het verschil tussen preventie en reactie. “We kunnen meteen een extra reiniging inplannen of de oorzaak onderzoeken. De resultaten tot nu toe zijn een bevestiging dat we een goed schoonmaakplan in huis hebben en de Listeria goed onder controle houden.”
Peter Littleton
LoopiX combineert een innovatieve RNA-analysetechniek met een draagbare spectrofotometer. De detectiemethode bestaat uit drie tests: eerst een test die bepaalt of het monster levende bacteriën bevat. De andere twee testen analyseren het genetische materiaal in het monster. De eerste test toont of er Listeria-DNA is. Als deze positief is, kan er specifieker getest worden op het DNA van de pathogeen Listeria monocytogenes.
De testen met LoopiX bij Norwegian Seafood hebben geholpen met verdere optimalisatie van de technologie in een specifieke productieomgeving. Een eiwitrijke vervuiling vereist een specifieke enzymatische reiniging.
Na de succesvolle testen heeft Norwegian Seafood nu een jaarcontract op LoopiX, waar de apparatuur, een kalibratie en de gebruiksinstructie allemaal bij in zit. Jan: “Met deze overeenkomst tuigen we onze listeriapreventie kostenefficiënt op.”
“Met LoopiX willen we bedrijven helpen de stap te maken van reactieve naar voorspellende voedselveiligheid,” besluit Peter. “LoopiX test niet alleen op Listeria maar ook op andere pathogenen, zoals Salmonella spp en Escherichia coli. Het gaat niet alleen om detectie, maar om inzicht in waar risico’s ontstaan en die risico’s vóór zijn. Als Christeyns helpen we de klant vervolgens ook om hygiëne weer onder controle te krijgen met onze reinigingsoplossingen.”
www.norwegianseafood.com
www.christeyns.com/nl
Hoofdfoto: ©Richard Oost
Bron: Vakblad Voedingsindustrie 2025