Column Gerard Kramer: CSI Salmonella

Met grote regelmaat tonen wij Salmonella aan in grondstoffen voor diervoeders, dierlijke bijproducten en rauw kippenvlees. In levensmiddelen vinden we Salmonella gelukkig veel minder vaak, want de klant moet dan direct een recall doen. De impact daarvan is groot. In zo’n geval is vrijwel altijd de eerste vraag van de klant: ‘Hebben jullie geen fout gemaakt op het lab?’ Dan stonden we in het verleden toch vaak met onze mond vol tanden: “Eh, dat is onwaarschijnlijk, want we hebben allerlei voorzorgsmaatregelen genomen, maar…”

Met behulp van de klassieke serotypering volgens het Kauffmann-White-schema konden we dan uiteindelijk laten vaststellen dat het niet om onze controlestam ging en evenmin om de stam van een ander positief monster uit dezelfde reeks. Die duidelijkheid liet echter lang op zich wachten: pas na tien dagen was het resultaat bekend. Die wachttijd was een probleem. Ook voor klanten in de veevoerbranche. Daar stonden partijen geblokkeerd totdat duidelijk was of er een meldplichtig serotype was gevonden, of juist een variant die geen risico vormde in het doeldier. 

Gelukkig is er nu Check&Trace 2.0, een PCR-methode waarmee we binnen een paar uur weten om welk serotype het gaat; een grote sprong voorwaarts in betrouwbaarheid, snelheid en opsporing van besmettingsbronnen. De methode heeft zóveel voordelen dat we deze test nu als extra bevestiging uitvoeren op alle positieve monsters. Zo konden we snel aantonen dat in omgevingsmonsters van een klant met tussenpozen steeds hetzelfde unieke serotype opdook. Zonder twijfel dezelfde bron, die kennelijk nog niet was geëlimineerd. Overigens troffen we hetzelfde serotype later ook aan bij de verwerker van een reststroom uit de fabriek van de klant. In een tweede case konden we direct zekerstellen dat grote series besmette monsters van één bepaalde klant andere monsters niet hadden verontreinigd. 

De extra kosten zijn het ruimschoots waard. Voor de klant zijn snelheid en de mogelijkheid om te traceren essentieel. En ons geeft het extra gemoedsrust en borging van het resultaat.

Gerard Kramer
Specialist Agro-Food bij Nutrilab