Bean Deal krijgt vervolg in de eiwitketen

De Bean Deal mag dan officieel zijn afgerond, de samenwerking tussen ketenpartijen gaat gewoon door. Dat schrijft minister Femke Marije Wiersma van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur in een brief aan de Tweede Kamer. De inzet blijft hetzelfde: meer teelt, verwerking en afzet van Nederlandse eiwitrijke gewassen.

Kansen voor veldbonen, lupine en soja

De Bean Deal begon in 2022 als Green Deal met 56 partijen. Inmiddels zijn dat er 72. Hun gezamenlijke doel? De teelt en verwerking van vlinderbloemigen; veldbonen, lupine en soja verder opschalen, vooral voor humane consumptie.

In drie jaar tijd kwamen daar flink wat initiatieven uit voort. Cosun Protein verwerkt Nederlandse veldbonen tot een smaak- en aromaneutraal plantaardig eiwit dat geschikt is voor zuivelalternatieven. ME-AT gebruikt veldbonen als basis voor plantaardige vleesvervangers. Telers van Lekker Lupine en LuPeel leveren lupinebonen aan onder meer Boon, Ekoplaza, Compass Group, Vermaat en Oregional Streekproducten. En de Nederlandse kikkererwt? Die gaat via Groentegoed richting de humusproductie. Ook het onderwijs en onderzoek deden mee en droegen bij aan meer kennis over teelt en verwerking.

Lees ook: 'Alternatieve eiwitten krijgen prioriteit in Duitsland'

Prijsverschil blijft obstakel

Na drie jaar Bean Deal is één ding duidelijk: de marktvraag groeit langzamer dan gehoopt. Wereldmarktprijzen voor soja liggen zo laag dat Nederlandse telers nauwelijks kunnen concurreren. Dat maakt het lastig om lokaal geteelde peulvruchten aantrekkelijk te prijzen voor afnemers.

Om die keten beter te laten werken, werd binnen de Bean Deal het programma Plant Protein Forward opgezet. Een initiatief van Rabobank, Foodvalley en het provinciale Eiwitnetwerk NL. Het programma richt zich op ketentransparantie en op het zichtbaar maken van de werkelijke waarde van Nederlandse plantaardige eiwitten. Dat levert inmiddels concrete afspraken op tussen telers en afnemers, onder meer voor Edamame, soja-yoghurt, lupine en veldbonen.

Lees ook: 'Eiwitinnovatie krijgt bredere betekenis'

Peulvrucht weer op tafel

Niet alleen de productie, ook de consumptie verdient aandacht. Nederlanders eten gemiddeld 7 gram peulvruchten per dag. Dat is een stuk minder dan het Voedingscentrum adviseert: minimaal één keer per week, zo'n 100 gram per persoon.

Om dat eetgedrag te veranderen, werd in 2023 de activatieweek Bean Meal gelanceerd, rond Wereldpeulvruchtendag. In de weken daarna steeg de verkoop aantoonbaar.

De minister blijft bij het vervolg betrokken. De eco-activiteit ‘stikstofbindend gewas’ blijft onderdeel van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid. En ook de Bean Meal van 2026 kan rekenen op financiële steun van het ministerie.