Slim samenspel van elektri­fi­catie en warmteop­slag

In het Zeeuwse Breskens wordt een technologisch huzarenstukje opgevoerd: snoepjesfabriek Confiserie Napoleon gaat als een van de eerste Nederlandse bedrijven directe zonnewarmte gebruiken voor haar productie; met een warmtebatterij die mede gevoed wordt door een power to heat installatie.

“We willen een innovatief bedrijf zijn. Een aantrekkelijke werkgever voor personeel, met interesse in moderne technieken”, vertelt bedrijfsleider Wim Rutten. “Duurzaamheid wordt belangrijk gevonden door jonge mensen. Daarnaast vinden we zonne-energie goed passen bij onze snoepjes, ook een soort zonnetjes immers. Dat de gasprijzen nu stijgen, helpt zeker mee in de businesscase van de investeringen in duurzamere energie.” Het innovatieve Nederlandse bedrijf Suncom bouwt daartoe een systeem met zogenaamde zonnespiegels, waarmee via concentratie van zonlicht temperaturen tot liefst 300 graden bereikt kunnen worden. Naast een bestaande installatie in Someren nog uniek voor Nederland, maar het smaakt naar meer. 

Over smaak gesproken: Napoleon maakt sinds jaar en dag, behalve de bekende citroenkogels, nog talloze andere lekkere varianten; van smaken als appel, sinaasappel en ananas tot en met cappuccino, drop en zwart-wit (en alles wat daartussen zit). Dat ze duurzaamheid belangrijk vinden, is onder meer terug te zien in de verpakking. Ieder Napoleon snoepje is sinds het najaar van 2023 verpakt in waspapier in plaats van plastic,  wat een plasticbesparing oplevert van maar liefst 60.000 kg per jaar. Daarmee wil de fabrikant een inspiratiebron zijn voor anderen in de industrie om de weg van verandering en vooruitgang te volgen.

Scala aan technieken

Om minder afhankelijk te worden van aardgas en maximaal gebruik te maken van duurzame energie, zet Napoleon nu in op een slim samenspel van elektrificatie en warmteopslag. De kern daarvan wordt gevormd door een grote warmteopslagtank, gevuld met een natuurlijk mineraal waarin warmte efficiënt kan worden gebufferd. Deze zogeheten warmtebatterij wordt mede gevoed door een power to heat installatie, die elektriciteit omzet in warmte op momenten dat er veel en dus goedkope stroom beschikbaar is op het net. Met power to heat ontstaat flexibiliteit: overschotten aan duurzame elektriciteit worden niet verspild, maar opgeslagen als warmte voor later gebruik. Dat is niet alleen gunstig gezien de beperkte netcapaciteit, maar ook praktisch omdat zon en productie niet altijd samenvallen, bijvoorbeeld in weekenden wanneer de fabriek stilligt. Aanvullend maken thermische spiegels gebruik van zonnewarmte om extra duurzame energie aan het systeem toe te voegen. Samen zorgen deze installaties voor circa veertig procent van de totale warmtebehoefte van Napoleon.

Puzzel

Wim licht toe: “In ons proces kunnen we bovendien nog flinke stappen zetten om het energieverbruik verder te reduceren. Idealiter zouden we onze volledige warmtebehoefte verduurzamen. Dat vraagt wel om een zwaardere netaansluiting. Bij verdere opschaling van power to heat en opslag zien we zelfs kansen om in de toekomst warmte te leveren aan een nabijgelegen dorp. Hoe mooi is dat?” 

‘De warmtebatterij en power to heat vormen de ruggengraat van dit project’

“Power to heat en warmteopslag vormen de ruggengraat van dit project”, zegt Business Developer Willem Boekhoven van Suncom. “Ze maken het mogelijk om duurzaam opgewekte elektriciteit precies op het juiste moment en op de juiste plek als warmte beschikbaar te hebben.” De thermische spiegels leveren daarbij een hoge energiedichtheid per vierkante meter en versterken het totaalconcept. “Eenvoudig was het niet om de businesscase rond te krijgen,” vervolgt hij. “De stroomaansluiting van de fabriek is te klein voor een gangbare subsidie als de SDE++, die pas vanaf 2 MW geldt. Dankzij de DEI+ regeling voor innovatieve projecten kon de investering toch sluitend worden doorgerekend.”

Decentrale energie

De elektriciteit die Napoleon gebruikt, is deels (indirect) afkomstig van een nabijgelegen zonnepark. Napoleon is in het bezit van een behoorlijke aansluiting en zou graag nog méér decentrale energie willen gebruiken in haar systeem. Willem: “De warmtebatterij maakt ons behoorlijk flexibel en in potentie kunnen we door daar slim gebruik van te maken op drukke momenten netcapaciteit vrijmaken voor andere gebruikers van het net.”

www.napoleonsnoep.nl
www.suncom-energy.com

* dit artikel verscheen eerder in een rapport van de NVDE
De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) maakt zich sterk voor een energievoorziening die volledig is gebaseerd op hernieuwbare energie door het bundelen van krachten uit de gehele sector; ook de voedingsindustrie. Aangesloten bedrijven zijn actief in hernieuwbare elektriciteit, warmte en gassen en in duurzame mobiliteit, de gebouwde omgeving en industrie. De activiteiten voor duurzame energie bij 1.600 aangesloten bedrijven vertegenwoordigen nu al een omzet van ruim € 43 miljard. Meepraten bij de NVDE geeft bedrijven invloed op het Haagse beleid over de voortschrijdende energietransitie.
www.nvde.nl