Zwakke start van 2026 voor de voedings­in­du­strie

De voedingsmiddelenindustrie begon 2026 met een flinke tegenvaller. Na een jaar waarin de markt toch al steeds onrustiger werd, laten de eerste maanden direct rode cijfers zien. In januari daalde de omzet van de voedingsmiddelenindustrie met 7,1 procent ten opzichte van dezelfde maand een jaar eerder. Ook februari (-5,8 procent) en maart (-0,7 procent) sloten negatief af. Zowel op de binnenlandse markt als in de export liep de vraag terug.

Begin 2025 nog volop groei

Begin 2025 draaide de sector juist opvallend sterk. In januari groeide de omzet nog met 12,3 procent. Ook februari en maart lieten stevige pluscijfers zien van respectievelijk 8,4 en 6,8 procent. Vooral vanuit het buitenland bleef de vraag toen hoog. In april bereikte de omzetgroei zelfs 11,8 procent, terwijl de exportomzet met ruim 15 procent toenam. De sector leek daarmee het jaar overtuigend te starten.

Groei verloor in de zomer snel tempo

Maar ergens in de loop van het jaar begon dat momentum weg te zakken. Tijdens de zomermaanden nam de vraag af en vlakte de groei steeds verder af. In augustus bleef nog slechts 2,2 procent omzetgroei over.

Richting het einde van 2025 draaide het sentiment verder om. In november noteerde de sector een omzetdaling van 2,5 procent, vooral doordat de binnenlandse markt zwak presteerde. De negatieve cijfers van begin 2026 passen daarmee in een bredere ontwikkeling van afnemende omzetgroei gedurende 2025.

Afzetprijzen zetten sector verder onder druk

Achter die grillige omzetontwikkeling zit vooral de beweging van de producentenprijzen. In 2025 stegen de totale afzetprijzen van de voedingsmiddelenindustrie nog gemiddeld met 2,9 procent. Begin 2026 sloeg dat beeld echter volledig om. In januari lagen de afzetprijzen 4,7 procent lager dan een jaar eerder, in februari 5,6 procent en in maart zelfs 5,9 procent lager.

Grote verschillen tussen sectoren

Niet iedere sector werd daarbij even hard geraakt. De sterkste prijsstijging over 2025 kwam voor rekening van de zogenoemde overige voedingsmiddelenindustrie, waaronder suikerwerk, kant-en-klaarmaaltijden en specerijen. Daar stegen de afzetprijzen met 6,7 procent. Ook de zuivelindustrie (+4,1 procent), visverwerkende industrie (+3,9 procent) en vleesindustrie (+2 procent) werden duurder.

Tegelijkertijd stonden andere sectoren juist onder druk. Bij de meelindustrie daalden de afzetprijzen in 2025 met 4,2 procent. Ook de groenten- en fruitverwerkende industrie liet een lichte prijsdaling zien van 0,6 procent.

Prijsdruk neemt begin 2026 verder toe

Die neerwaartse lijn zette begin 2026 door. Vooral producenten van overige voedingsmiddelen kregen te maken met stevige prijsdruk. In maart lagen de prijzen in deze sector 11,5 procent lager dan een jaar eerder. Ook in de zuivelindustrie liepen de prijsdalingen stevig op, tot ruim 9 procent. De groenten- en fruitverwerkende industrie kwam in maart ongeveer 5 procent lager uit dan een jaar eerder.

Ondernemersvertrouwen daalt verder

Ondertussen neemt ook de onrust onder ondernemers toe. Het ondernemersvertrouwen daalde begin april naar -14,8; de ergste terugval sinds begin 2022. Binnen de industrie blijft het vertrouwen eveneens negatief (-10,9). Vooral het economische klimaat baart bedrijven zorgen. Daar komen geopolitieke spanningen en onduidelijke wet- en regelgeving nog eens bovenop. Personeelstekorten spelen nog altijd mee, al noemt inmiddels een kleiner deel van de bedrijven dit als grootste probleem. Het gaat nu vaker over afnemende vraag en onzekerheid in de markt.