Prijsval aardappelen zet akkerbouw onder druk

Na drie goede jaren staat de akkerbouw er anders voor. De aardappelprijs is hard weggezakt. Ook suikerbieten en granen leveren minder op. Dat vertaalt zich direct naar de liquiditeit op het bedrijf.

Uit transactiedata van ABN AMRO blijkt dat de liquiditeitspositie van de gemiddelde akkerbouwer tussen januari en november met 34.000 euro is afgenomen. Het gaat om het saldo op de rekening-courant. Een belangrijke graadmeter voor het kunnen voldoen aan lopende verplichtingen. Dat staat los van het inkomen. Wageningen University & Research raamt het gemiddelde inkomen van de akkerbouwer in 2025 op 60.000 euro.

Overaanbod drukt aardappelmarkt

De basis voor de huidige situatie werd al in 2024 gelegd. Door de hoge prijzen reserveerden telers in 2025 een groter deel van hun teeltplan voor aardappelen. In de vier grootste Europese aardappellanden nam het areaal daardoor met 7 procent toe. De vraag hield geen gelijke tred. Fastfoodketens namen minder af en de export liep terug. In het eerste kwartaal van 2025 bleven vrieshuizen vol. Overcapaciteit kwam in beeld.

Daar kwam nog iets bij. Het groeiseizoen begon vroeg en de opbrengst per hectare was uitzonderlijk hoog. Het overaanbod nam verder toe. Op de vrije markt zakte de prijs naar enkele centen per kilo. In sommige gevallen werden aardappelen zelfs afgezet als veevoer. Ongeveer 80 procent van de aardappelen wordt via contracten verkocht tegen vaste prijzen. De resterende 20 procent loopt via de vrije markt en werd het hardst geraakt. Omdat veel telers beide combineren, bleef de schade beperkt.

Aardappelen zijn goed voor circa 35 procent van de inkomsten. Compensatie via andere teelten bleef uit. Suikerbietenprijzen daalden door sterke Europese productie en extra import na verlaagde heffingen. Graanprijzen stonden onder druk door hoge wereldwijde voorraden.

Kosten blijven doorlopen

Over de eerste elf maanden van het jaar lagen de inkomsten 95.000 euro hoger dan een jaar eerder. Vooral het tweede kwartaal viel op. Dat had te maken met late betalingen voor oogst 2024, mestvergoedingen en GLB-subsidies. Vanaf het derde kwartaal kwamen inkomsten uit de oogst van 2025 binnen. Door de lage prijzen vielen die tegen. Telers met opslagcapaciteit kozen vaker voor voorraad, in de hoop op herstel later.

De uitgaven stegen ondertussen met 136.000 euro. Pachtkosten namen met 4,58 procent toe. In het voorjaar drukten zaden, pootgoed en loonwerk zwaar op de kosten. De droge zomer leidde tot intensieve beregening en hoge brandstofkosten in juni en juli. Investeringen worden uitgesteld. Dat remt de druk op de liquiditeit. Het aantal bedrijven dat tijdelijk rood staat neemt licht toe, maar blijft historisch laag. Veel akkerbouwers teren voorlopig op opgebouwde reserves.

Abnamro.nl