Microplastics zijn niet langer een nicheonderwerp. Ze duiken steeds vaker op in discussies over voedselveiligheid. Bij consumenten, maar ook in de politiek. Tegelijk ontbreekt het nog aan harde conclusies over mogelijke gezondheidsrisico’s. Precies daarom heeft het Europees Parlement de EFSA gevraagd om met een nieuw wetenschappelijk advies te komen. De focus ligt op microplastics in voedsel, water en lucht.
EFSA-deskundigen buigen zich over het meest recente wetenschappelijke bewijs. Daarbij kijken zij naar hoe microplastics het menselijk lichaam binnenkomen en welke effecten daarbij worden beschreven. Ook wordt onderzocht via welke routes microplastics in voedsel terechtkomen. En hoe de bijbehorende risico’s nu worden beoordeeld.
Een belangrijk onderdeel vormt de blootstelling via voeding. Die wordt opnieuw ingeschat op basis van recente wetenschappelijke literatuur. Het advies van EFSA verschijnt naar verwachting eind 2027. Het moet bijdragen aan kennisopbouw in een onderzoeksveld waarin nog veel onzeker is. Met dat advies krijgt het Europees Parlement een actueel overzicht van de stand van zaken. Risicobeheerders kunnen het gebruiken bij toekomstige keuzes over bescherming van consumenten tegen blootstelling aan microplastics via voedsel.
Dat microplastics leven onder consumenten, blijkt uit cijfers van EFSA zelf. Volgens de speciale Eurobarometer over voedselveiligheid uit 2025 is 63% van de EU-burgers zich bewust van microplastics in voedsel. Dat is acht procentpunten meer dan in 2022.
Daarnaast noemt 33% van de ondervraagden microplastics als een van hun belangrijkste zorgen rond voedselveiligheid. In meerdere lidstaten wordt het onderwerp vaak genoemd. De publieke aandacht groeit dus, terwijl de wetenschappelijke onderbouwing nog in ontwikkeling is.
EFSA publiceerde de afgelopen jaren meerdere documenten over microplastics. De meest recente publicatie betreft een literatuuroverzicht naar micro- en nanoplastics uit materialen die met levensmiddelen in contact komen. Daaruit blijkt dat microplastics kunnen vrijkomen. Wel in veel lagere concentraties dan sommige studies suggereren. Tegelijkertijd worden duidelijke hiaten in de beschikbare gegevens benoemd, met aanbevelingen voor vervolgonderzoek.
Ook eerder kwam het onderwerp terug. In 2021 organiseerde EFSA het 25e wetenschappelijke colloquium over micro- en nanoplastics in voeding. Daar werd opnieuw gewezen op het gebrek aan geharmoniseerde methoden en gecoördineerd internationaal onderzoek. Een wetenschappelijk statement uit 2016 signaleerde diezelfde problemen al, met name bij het beoordelen van gezondheidsrisico’s.
Bron: EFSA