RIVM brengt risico’s voor voedsel­voor­zie­ning in kaart

Droogte en extreme neerslag kunnen de beschikbaarheid en kwaliteit van landbouwproducten aantasten. Deelnemers aan workshops van het RIVM verwachten daardoor meer risico op voedseltekorten en prijsstijgingen. Ook conflicten kunnen de aanvoer verstoren, bijvoorbeeld door gesloten grenzen en sancties. Het RIVM onderzocht welke ontwikkelingen tot 2050 invloed kunnen hebben op Europese voedselsystemen.

Het instituut combineerde literatuuronderzoek met workshops in Bulgarije, Duitsland en Italië. Daar bespraken beleidsmakers, wetenschappers en vertegenwoordigers van bedrijven en maatschappelijke organisaties de mogelijke gevolgen. Zij beoordeelden klimaatverandering in alle drie landen als de belangrijkste ontwikkeling.

Grondstoffen en handel

Droogte, overstromingen en hittestress kunnen volgens de deelnemers gewassen en vee treffen. De Duitse deelnemers zagen ook mogelijke voordelen van een langer groeiseizoen. Dat kan ruimte bieden voor de teelt van nieuwe gewassen.

Geopolitieke conflicten kunnen volgens de deelnemers handelsstromen verstoren en voedselprijzen sterker laten schommelen. Zij verwachten dat landen daardoor meer nadruk leggen op zelfvoorziening. Dat kan de productie, distributie en beschikbaarheid van voedsel veranderen.

Verpakkingen en reststromen

De Duitse deelnemers plaatsten de circulaire economie op de tweede plaats. Zij zien daarin kansen voor nieuwe bedrijfsmodellen en efficiënter gebruik van grondstoffen. Ook verwachten zij nieuwe standaarden voor circulaire verpakkingen en producten uit reststromen. Bij nieuwe materialen vragen zij aandacht voor de veiligheid. Het rapport noemt daarbij niet opzettelijk toegevoegde stoffen (NIAS).

Ook voedseltechnologie gold in Duitsland en Bulgarije als een belangrijke ontwikkeling. Het gaat onder meer om alternatieve eiwitten en cellulaire landbouw.

Verschillen tussen landen

Italiaanse deelnemers noemden kunstmatige intelligentie en machine learning belangrijke ontwikkelingen. In Bulgarije kreeg de afnemende beschikbaarheid van zoetwater veel aandacht. Het RIVM benadrukt dat Europees beleid rekening moet houden met deze regionale verschillen.

Het onderzoek brengt belangrijke ontwikkelingen en toekomstige uitdagingen in kaart. Het vormt de basis voor verdere toekomstscenario’s binnen FutureFoodS. Het RIVM nam ook gezondheid op in het raamwerk voor voedselsystemen.

Rivm.nl