Het Europees Parlement heeft ingestemd met nieuwe regels voor gewassen die zijn ontwikkeld met nieuwe genomische technieken (NGT’s). Daarmee verandert de beoordeling van genetisch bewerkte planten binnen de Europese Unie. De nieuwe wetgeving raakt onder meer veredelaars, telers en bedrijven in de voedselketen.
De regels maken onderscheid tussen twee categorieën NGT-gewassen. Planten waarvan de genetische eigenschappen ook via klassieke veredeling hadden kunnen ontstaan, vallen onder NGT-1. Zodra is vastgesteld dat zij aan de voorwaarden voldoen, worden zij behandeld als conventionele planten.
Gewassen die zijn ontwikkeld om bestand te zijn tegen onkruidverdelgingsmiddelen of zelf insectendodende stoffen produceren, vallen niet onder deze categorie. Voor planten met uitgebreidere genetische aanpassingen geldt de categorie NGT-2. Deze gewassen blijven onder de bestaande Europese ggo-regels vallen. Zij moeten een risicobeoordeling doorlopen en een vergunning krijgen voordat zij op de markt mogen worden gebracht.
De regels gelden voor zowel Europese als geïmporteerde gewassen. Het Parlement noemt onder meer laagglutentarwe, aardappelen die beter bestand zijn tegen ziekteverwekkers en droogtetolerante maïs als voorbeelden.
NGT-2-planten blijven volledig traceerbaar en moeten worden geëtiketteerd. Lidstaten mogen de teelt van deze gewassen beperken of verbieden, ook wanneer deze op EU-niveau zijn toegelaten.
Rassen die een NGT-1-gewas bevatten of daarvan zijn afgeleid, worden opgenomen in een openbare Europese databank. Ook zaad en ander teeltmateriaal moeten als NGT-1 worden aangeduid. Daarnaast moeten de duurzaamheidseffecten van NGT-planten worden gemonitord.
Het wordt mogelijk om patenten aan te vragen op NGT’s. Eigenschappen of DNA-sequenties die in de natuur voorkomen of via biologische processen ontstaan, zijn hiervan uitgezonderd. Volgens het Parlement moeten opgenomen waarborgen marktconcentratie tegengaan en landbouwers toegang tot zaden blijven bieden.
De nieuwe regels stuiten op kritiek vanuit de biologische sector. Europarlementariër Anja Hazekamp (PvdD) stelt dat genetisch bewerkt voedsel niet langer op het voedseletiket hoeft te worden vermeld. Volgens haar beperkt dat de keuzevrijheid van consumenten.
Ook BioNext spreekt van een stap terug voor transparantie, traceerbaarheid en consumentenbescherming. De organisatie wijst op mogelijke gevolgen zoals hogere prijzen voor zaden, minder keuze uit rassen en verlies aan genetische diversiteit door patenten op eigenschappen van gewassen. Daarnaast vreest de sector ongewenste kruisbestuiving met genetisch gemodificeerde gewassen. Binnen de biologische productie blijven NGT’s verboden.
Bron: Europees Parlement